Mononukleoza zakaźna

gorączka u dziewczynki

Istota choroby i źródło zakażenia

Mononukleoza jest ostrą chorobą zakaźną, wywołaną przez wirus Epsteina-Barr. Chorobie tej towarzyszy gorączka, ból gardła oraz powiększenie węzłów chłonnych. Na szczególną uwagę zasługuje fakt, że mononukleoza występuje rzadko u dzieci poniżej trzeciego roku życia, z kolei bardzo rzadko w  przypadku niemowląt. Dzieci poniżej szóstego miesiąca życia są chronione przez przeciwciała, kóre otrzymują od matki. Niektóre dzieci poniżej piątego roku życia mogły przejść tę chorobę bezobjawowo, bądź też z mało nasilonymi objawami. Źródło zakażenia stanowią osoby chore, w okresie rekonwalescencji po mononukleozie zakaźnej, nosiciele wirusów w nosogardle, a także osoby, które przechodzą zakażenie bezobjawowo. Drogą zakażenia jest bezpośredni kontakt z osobą chorą. Rzadko natomiast może dojść do zakażenia na drodze kropelkowej. Materiał zakaźny stanowi ślina zawierająca wirusy. Dzieci mogą zatem zarazić się w wyniku kontaktu z zabawkami, smoczkami i naczyniami zabrudzonymi zakażoną śliną. Okres wylęgania tej choroby wynosi od 30 do 50 dni. Zakaźność z kolei może utrzymywać się przez wiele miesięcy.

Objawy mononukleozy

Choroba rozpoczyna się z reguły od wysokiej gorączki i anginy. Niekiedy towarzyszy jej także powiększenie węzłów chłonnych szyi.  Przebieg choroby przypomina niekiedy anginę bakteryjną. Dzieci poniżej drugiego roku życia nie zawsze mają charakterystyczne naloty na migdałkach podniebiennych. Gorączka utrzymuje się z reguły przez okres od 10 do 14 dni. Obniża się jedynie w niewielkim stopniu, po podaniu leków przeciwgorączkowych. Wysokiej gorączce może towarzyszyć ponadto powiększenie wątroby oraz śledziony, co skutkuje bólem brzucha u dziecka. Stosunkowo często występującym objawem mononukleozy zakaźnej jest także nieżyt nosa. U małych dzieci z kolei może wystąpić również obrzęk powiek górnych.

Powikłania choroby

Powikłania tej choroby występują raczej rzadko. Do najbardziej charakterystycznych zalicza się jednak: trudność w oddychaniu (niekiedy także bezdech), powiększenie węzłów chłonnych oraz niedrożność przewodów nosowych. Powikłaniem bardzo rzadkim jest natomiast pęknięcie śledziony w wyniku jej znacznego powiększenia i urazu.

Jak rozpoznać chorobę?

Rozpoznanie mononukleozy nie jest proste, przede wszystkim z uwagi na fakt, że jej objawy pojawiają się kolejno w przeciągu kilku, następnych dni. Aby postawić prawidłową diagnozę, trzeba niekiedy przeprowadzić specjalne badania laboratoryjne, czasem nawet w warunkach szpitalnych.

Leczenie i odpowiednia pielęgnacja dziecka

Leczenie mononukleozy zakaźnej jest objawowe. Jego zadaniem jest przede wszystkim złagodzenie przebiegu choroby. W tym celu zalecane jest podawanie leków przeciwgorączkowych. Antybiotyki są wskazane tylko wówczas, jeżeli zaobserwuje się powikłania bakteryjne. W ciężkim przebiegu choroby, objawiającym się przede wszystkim utrudnionym oddychaniem oraz innymi powikłaniami, konieczne jest przeprowadzenie leczenia w warunkach szpitalnych. Na szczególną uwagę zasługuje fakt, że przebycie tej choroby powoduje uzyskanie odporności na całe życie. Dotyczy to również przypadków zakażenia bezobjawowego.

Dziecko chore na mononukleozę wymaga ponadto odpowiedniej pielęgnacji. Na skutek wysokiej gorączki jest ono bardzo niespokojne i rozdrażnione, cierpi również na brak apetytu. Mimo tego, nie powinno się go zmuszać do jedzenia. Dziecko powinno przyjmować jedynie pokarmy rozdrobnione i niegorące, ponieważ powiększone migdałki w znacznym stopniu utrudniają mu przyjmowanie pokarmów stałych. Konieczne jest także podawanie dziecku dużej ilości płynów, ale nie naraz. Należy podawać płyny często, w niewielkich ilościach. Dziecko starsze może skarżyć się również na ból gardła. Warto zatem zrobić mu płukankę za pomocą roztworu rumianku lub szałwii. Należy zadbać również o regularne wietrzenie pomieszczenia, w którym przebywa chore dziecko. Powietrze powinno być także odpowiednio nawilżone.  W przypadku zatkanego nosa, warto zastosować sól fizjologiczną, co ułatwi również wysysanie wydzieliny.

Zalecane jest ponadto zastosowanie diety lekkostrawnej, głównie z uwagi na powiększenie wątroby, które towarzyszy tej chorobie. W związku z tym należy unikać pokarmów wzdymających, smażonych i tłustych. Warto podkreślić, że nie ma żadnej szczepionki na tego rodzaju chorobę zakaźną, w związku z czym niezwykle ważne jest przestrzeganie podstawowych zasad higieny. Dodatkowo, jeżeli tak zaleci lekarz, należy ograniczyć udział dziecka w aktywności fizycznej (na przykład w sportach), celem niebezpieczeństwa uszkodzenia śledziony, o czym mowa była powyżej, przy okazji omawiania ewentualnych powikłań.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *